Komisja ds. Pielęgniarstwa Operacyjnego przy OIPiP w Bydgoszczy zwróciła się do Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie Pielęgniartstwa Operacyjnego, dr Ewy Sztuczki, z prośbą o zajęcie stanowiska wobec stosowania preparatu Octenisept jako środka odkażającego podczas procedur operacyjnych. Poniżej treść korespondencji:
Dzień dobry,
w związku z pojawiającymi się sprzecznymi informacjami dotyczącymi preparatu Octenisept, zwracam się z uprzejmą prośbą o zajęcie stanowiska w kwestii stosowania w/w środka podczas procedur operacyjnych: do dezynfekcji błon śluzowych przed zabiegami, śródoperacyjnie do dezynfekcji kikuta resekowanych narządów (np. wyrostek robaczkowy, jelito, oskrzele, szyjka macicy), do dezynfekcji rany operacyjnej przed założeniem szwów skórnych, do dezynfekcji rany po założeniu szwów na skórę. Jakiego rodzaju preparaty rekomendowane są lub zalecane do wykorzystania w wymienionych wyżej sytuacjach?
Z poważaniem ,
Alicja Mikołajewska
Przewodnicząca Komisji ds. Pielęgniarstwa Operacyjnego
przy OIPiP w Bydgoszczy
Szanowna Pani
W istocie sprzecznych informacji na temat leku jakim jest Octenisept słyszymy dziś wiele. Pyta Pani o możliwość stosowania go do dezynfekcji skóry, błon śluzowych przed zabiegiem. Uważam, że w tym przypadku można go zastosować, co zresztą pozostaje zgodnym z Kartą Charakterystyki Produktu Leczniczego. Ostrożna byłabym jednak w kwestii płukania ran operacyjnych. Z powszechnie przyjętej wiedzy wynika, że ran czystych w ogóle nie powinno się płukać zaopatrując je po zabiegu antyadhezyjnym opatrunkiem. Inaczej rzecz się ma w ranach skażonych, gdzie pożądanym jest zastosowanie antyseptyku. W ranach czystych skażonych z własnej praktyki mogę powiedzieć, najlepiej sprawdza się płukanie lawaseptykami (gotowymi preparatami Octenilin - rozwtór wodny Otenidyny lub np Roztworem Ringera). Chodzi tu o mechaniczne wypłukanie potencjalnych drobnoustrojów z rany oraz stworzenie tzw. środowiska kwaśnego w ranie co ograniczy możliwość kolonizacji a potem wzrostu i namnażania się drobnoustrojów w pierwszych kilkunastu godzinach procesu gojenia. Octenisept doskonale nadaje się do pielęgnowania zakażonych ran przewlekłych np. z martwicą. W ranach ostrych uważam, że ma mniejsze zastosowanie ze względu na to, że jest roztworem alkoholowym i może skutkować w zastosowaniu oparzeniem, uszkodzeniem chemicznym zdrowych tkanek. Do dezynfekcji kikutów (zwłaszcza wyrostka można użyć Octeniseptu, jeśli był on ropny - pamiętać jednak należy, że czas działania tego leku to co najmniej 1 minuta, zatem samo przetarcie i tak nie wiele da. Materiał nasączony Octeniseptem należałoby trzymać 1 MIN). Dziś w laparoskopii w ogóle nie dezynfekuje się kikuta wyrostka i nie obserwujemy z tego tytułu powikłań w gojeniu.
W mojej opinii w zaopatrywaniu ran najważniejszym jest jej dokładne, mechaniczne wypłukanie, gdy spodziewamy się, że ekspozycja na materiał biologiczny wystąpiła. Gdy nie mamy gotowych preparatów to chociaż Sol. Ringerii ostatecznie NaCl 0,9%
Pozdrawiam serdecznie
Ewa Sztuczka